Indiase soldaten aan de Nederlandse kust tijdens WO II

De strijd voor Indiase onafhankelijkheid

Veel van deze mannen waren oorspronkelijk soldaten in het Britse leger. Tijdens de strijd in Noord-Afrika werden zij door Duitse troepen krijgsgevangen gemaakt.

De Indiase onafhankelijkheidsstrijder Subhas Chandra Bose (geboren in 1897 in Brits-Indië) ziet hierin een kans. Hij wil India bevrijden van de Britse koloniale overheersing en zoekt daarvoor steun bij nazi-Duitsland.

In ruil voor Duitse steun overtuigt hij veel Indiase krijgsgevangenen om zich bij het legioen aan te sluiten. Bose stelt daarbij als voorwaarde dat de soldaten uitsluitend worden ingezet voor de onafhankelijkheid van India, in de strijd tegen de Britse overheersing.

Maar de Duitse legerleiding heeft andere plannen.

Van Brits-Indië naar de Nederlandse kust

De Duitse bezetter heeft manschappen nodig om de Nederlandse kust te bewaken. Daarom worden de soldaten onder meer gestationeerd op Texel, in Zandvoort en bij Oldebroek. Veel werkzaamheden hebben ze niet, behalve wachtlopen.

Zandvoort is in deze periode grotendeels geëvacueerd en verboden terrein voor mensen die er niet wonen. De aanwezigheid van de Indiase soldaten maakt aanvankelijk indruk op de lokale bevolking. Ondanks het strenge verbod op contact hebben de soldaten regelmatig contact met Nederlandse inwoners.

Er ontstaan ook contacten en relaties tussen soldaten en Nederlandse vrouwen. Tegelijkertijd circuleren er geruchten en doen enkele inwoners meldingen van seksueel grensoverschrijdend gedrag. De stemming wordt grimmiger.

De Duitse legerleiding heeft ondertussen al twijfels over de fysieke weerbaarheid van de Indiase soldaten tijdens de Nederlandse winter. Wanneer de legerleiding ook hoort over de contacten met Nederlandse vrouwen, wordt besloten het legioen zo snel mogelijk over te plaatsen. Vanuit de racistische ideologie van het naziregime worden deze contacten gezien als ‘Rassenschande’.

In september 1943 vertrekt het Legion Freies Indien naar de Franse kust aan de Golf van Biskaje. Verschillende mannen laten een ongeboren kind achter in Nederland.

Wat gebeurde er na de oorlog?

Na de overgave van Duitsland proberen veel soldaten van het legioen Zwitserland te bereiken. Ze worden echter onderschept door Franse en Amerikaanse troepen.

De mannen worden teruggestuurd naar Brits-Indië, waar zij terecht moeten staan voor hun rol in het Duitse leger tijdens de bezetting. De processen leiden tot grote protesten en maatschappelijke onrust. Uiteindelijk worden de soldaten vrijgelaten.

In 1947 worden India en Pakistan onafhankelijk.

Disclaimer: kwetsend taalgebruik. Nog voordat de Indiase soldaten voet aan wal hebben gezet, maakt de lokale politiek zich al zorgen. In Zandvoort, onder het bestuur van NSB-burgemeester J.W. Zigeler, worden pamfletten verspreid om ‘Rassenschande’ tegen te gaan. Pamflet Burgemeester van Zandvoort over soldaten uit voormalig Brits-Indië, mei 1943 | NIOD